Według Światowej Organizacji Zdrowia (WHO) z cukrzycą żyje już prawie pół miliarda osób na świecie. W Polsce choruje około 3 milionów pacjentów, a nawet co trzecia osoba nie wie o swojej chorobie.
Światowy Dzień Cukrzycy to dobry moment, by przypomnieć, że wczesne rozpoznanie i regularne badania mogą znacząco poprawić jakość życia..
Czym jest cukrzyca?
Cukrzyca to przewlekła choroba metaboliczna, w której organizm nie utrzymuje prawidłowego poziomu glukozy we krwi. Dzieje się tak, gdy trzustka nie produkuje insuliny (cukrzyca typu 1) lub gdy komórki przestają prawidłowo na nią reagować (cukrzyca typu 2).
Insulina to hormon działający jak „klucz” – pomaga glukozie wejść do komórek, gdzie służy jako źródło energii.
Gdy insuliny jest za mało lub nie działa prawidłowo, glukoza pozostaje we krwi, a organizm zaczyna odczuwać jej brak tam, gdzie jest potrzebna.
Cukrzyca typu 1 – szybki początek i wyraźne objawy
Cukrzyca typu 1 rozwija się zwykle u dzieci i młodzieży, ale może pojawić się też . Ma podłoże autoimmunologiczne – układ odpornościowy niszczy komórki trzustki odpowiedzialne za produkcję insuliny.
Objawy pojawiają się gwałtownie, często w ciągu kilku dni:
- silne pragnienie i częste oddawanie moczu,
- szybka utrata masy ciała mimo apetytu,
- zmęczenie, senność, suchość skóry i ust,
- u dzieci: ponowne moczenie nocne,
- bóle brzucha, wymioty, zapach acetonu z ust.
W skrajnych sytuacjach może wystąpić kwasica ketonowa, wymagająca pilnej pomocy medycznej.
Cukrzyca typu 2 – choroba, która rozwija się powoli
Cukrzyca typu 2 jest najczęstszą postacią choroby i dotyczy głównie dorosłych. Jej rozwój w dużym stopniu wiąże się ze stylem życia – brakiem aktywności, nadwagą, niezdrową dietą czy przewlekłym stresem.
Objawy narastają stopniowo, dlatego łatwo je przeoczyć:
- przewlekłe zmęczenie i senność,
- zwiększone pragnienie i częstsze oddawanie moczu,
- gorsze gojenie ran i nawracające infekcje,
- zaburzenia widzenia,
- drętwienie dłoni lub stóp.
Wiele osób dowiaduje się o cukrzycy typu 2 przypadkowo – podczas rutynowych badań lub gdy pojawią się pierwsze powikłania.
Cukrzyca typu 1 a typu 2 – najważniejsze różnice
| Cecha | Cukrzyca typu 1 | Cukrzyca typu 2 |
|---|---|---|
| Początek choroby | Nagły | Powolny |
| Wiek zachorowania | Dzieci, młodzież | Dorośli (>40 r.ż.) |
| Masa ciała | Często spadek | Często nadwaga/otyłość |
| Objawy | Wyraźne | Łagodne |
| Leczenie | Insulina od początku | Dieta, leki doustne, czasem insulina |
Kto jest w grupie ryzyka cukrzycy typu 2?
Ryzyko zwiększają:
- nadwaga lub otyłość,
- mała aktywność fizyczna,
- dieta bogata w cukry proste i żywność przetworzoną,
- stres i brak snu,
- wiek powyżej 40 lat,
- cukrzyca w rodzinie,
- nadciśnienie i wysoki cholesterol,
- cukrzyca ciążowa w przeszłości.
Objawy, które łatwo przeoczyć:
- wzmożone pragnienie,
- częstsze oddawanie moczu,
- senność i brak energii,
- zamglone widzenie,
- wolniejsze gojenie się ran,
- nawracające infekcje,
- drętwienie dłoni i stóp,
- stopniowy przyrost masy ciała.
Stan przedcukrzycowy – moment, w którym można wiele zmienić
To sygnał ostrzegawczy, ale wciąż odwracalny.
Zmiana codziennych nawyków może zatrzymać rozwój cukrzycy typu 2:
- zdrowsza dieta z ograniczeniem cukrów prostych,
- ruch – minimum 30 minut dziennie,
- redukcja masy ciała,
- odpowiednia ilość snu i odpoczynku,
- regularne badania kontrolne.
Zadbaj o siebie już dziś – bezpłatne badania
Z okazji Światowego Dnia Walki z Cukrzycą zachęcamy do wykonania bezpłatnych badań przesiewowych.
To szybki test, który może wykryć stan przedcukrzycowy lub cukrzycę zanim pojawią się objawy.
Badania możesz wykonać w naszej placówce Pratia Kraków. Jeśli już teraz zmagasz się z cukrzycą, skontaktuj się z nami i sprawdź możliwości bezpłatnych konsultacji lekarskich w całej Polsce.
Nie odkładaj zdrowia na później. Zrób prosty krok – zbadaj cukier.
Twoje zdrowie jest w Twoich rękach.
Wypełnij formularz kontaktowy
